TekstWereld

De hele wereld in een Berlijns pintje

Bij Bauerei Vagabund hoort ook een café waar je van het vers gebrouwen bier kan proeven ©Lisa Van Beneden

In de AntwerpenerStrasse in Berlijn vind je een klein stukje België terug. Nee, niet enkel de straatnaam, maar ook de Berlijnse brouwerij Vagabund heeft banden met ons land. Deze zaak, uitgebaat door drie Amerikaanse vrienden brouwt Duits bier met een Amerikaanse touch en Belgische ingrediënten.

Nergens beter dan thuis? Vraag aan de gemiddelde landgenoot waar het beste bier te vinden is, ze zullen unaniem België verkiezen. De invloeden van onze nationale trots zijn tot in Berlijn te vinden. Brouwmeester Erik Mell van Vagabund Brauerei, verkiest Belgische gist voor het brouwen van hun Triple Double IPA. Deze brouwerij heeft aansluitend een café, waar je hun vers gebrouwen bier kan proeven.

Wereldwijd
‘We gebruiken veel Duitse kennis en oude Duitse stijlen, Gose, Berliner Weisse en Broyhan, bijvoorbeeld. We geven vaak een moderne draai aan Amerikaanse ambachtelijke brouwtradities, zoals in onze Gose waar we citroenbladeren aan toevoegen’, zegt Erik. De drie Amerikaanse vrienden, David Spengler, Tom Crozier, and Matt Walthall baten de brouwerij en het café uit zonder hun eigen roots te vergeten.

De Triple Double IPA van Vagabund © Sofie Stragier

Ze brouwen er verschillende Amerikaanse bieren zoals een American Pale Ale, met Amerikaanse hop en een lichte citroensmaak. In hun Triple Double IPA werken ze dan weer met Belgische gist, dit bier is een combinatie van een belgische Tripel en een Britse Double IPA. IPA staat voor Indian Pale Ale, dit bier heeft een extra bittere smaak. ‘Belgische giststammen hebben de neiging om aangename smaken te geven, vooral door hun productie van esters, die verantwoordelijk zijn voor specifieke aroma’s, zoals bananen, bubblegum, druiven, roos, honing, ananas’, voegt Erik daaraan toe. Ze creëren een mix tussen verschillende brouwculturen, met de focus op Duitsland en Amerika.

 ‘We geven vaak een moderne draai aan Amerikaanse ambachtelijke brouwtradities’

Bier, hoe maak je dat?
Ook al smaakt elk pintje anders, het begint allemaal bij hetzelfde basisprincipe. Het belangrijkste basisingrediënt is graan. Eerst wordt het graan verwerkt tot mout. Hiervoor weken ze de gerst in water, deze gerst komt dan in warme kamers terecht zodat het kan gaan ontkiemen. Zo komen er eiwitten vrij die het zetmeel omzetten in suiker. Hierna drogen ze het gekiemde graan bij hoge temperaturen om het kiemen te stoppen. Hoe hoger de temperatuur, hoe donkerder het bier. Maischen is het tweede onderdeel in het proces. Hierbij mengen ze het gemalen mout met warm water. Deze brei heet wort en bevat vrijgekomen enkelvoudige suikers.

De wort moet gekookt worden en de hop wordt toegevoegd. De kunst is dan om het kooksel zo snel mogelijk af te koelen voor de gisting. Dan wordt het bier gegist, dit proces zorgt ervoor dat er koolzuurgas vrijkomt en het bier dus bruist. Hiervoor zijn er twee technieken, bij hoge gisting vindt deze plaats bij kamertemperatuur, waardoor de gist gaat drijven. Bij lage gisting houdt men de temperatuur laag, waardoor de gist gaat zinken.

Shht, hier rijpt uw pintje. Bier moet weken rijpen vooraleer het drinkbaar is. Dit proces zorgt ervoor dat de smaak verder ontwikkelt. Als laatste bottelt men het bier in flesjes.  

‘Koeien eten ons gebruikte graan en we hergebruiken koelwater zo veel mogelijk.’

Van Chimay tot Westmalle en Liefmans, ze schenken het allemaal. ©Lisa Van Beneden

Kleinschalig brouwen
Een nanobrouwerij brouwt met een capaciteit van minder dan drie vaten, of 352 liter. Vagabund heeft een brouwcapaciteit van ongeveer 180 liter. Erik vindt dat kleinschalig brouwen veel voordelen met zich meeneemt: ‘Je bent veel flexibeler in het uitproberen van nieuwe recepten die iets te riskant zijn op grotere schaal. De planning, etikettering en logistiek gebeurt allemaal binnenshuis en zeer flexibel, waardoor er veel creativiteit mogelijk is.’

Op naar een duurzaam brouwproces
Vagabund streeft ernaar zo duurzaam mogelijk te zijn. Als energiebron gebruikt de brouwerij NaturStrom voor hun gas en elektriciteit uit 100 procent hernieuwbare bronnen. ‘Omdat we op kleine schaal brouwen, is het niet altijd even gemakkelijk om heel duurzaam te zijn’, zegt Erik.

‘We proberen zo bewust mogelijk om te gaan met het milieu. Koeien eten ons gebruikte graan en we hergebruiken koelwater zoveel mogelijk. We doneren onze gebruikte moutzakken voor hergebruik in projecten zoals stadstuinieren. We brouwen ook enkel bieren van hoge gisting zodat ze bij normale keldertemperaturen kunnen fermenteren.’ Soms heeft een brouwerij ook ingrediënten nodig die buiten het Reinheitsgrebot vallen. Dit gebod ‘verbiedt’ het gebruik van kruiden en vruchten in bier. Deze producten zoals chocolade en sinaasappels, kopen ze meestal aan in de biologische winkel in de buurt. Brouwmeester Erik experimenteerde ook al met ongemoute granen in het bier, die niet verwarmd zijn en dus een lagere energetische voetafdruk hebben.  

‘Binnenkort plannen we een uitbreiding en met dat nieuwe project zal duurzaamheid een nog veel grotere rol spelen. Voordat ik brouwer werd, heb ik gewerkt aan duurzaam ondernemen en ben ik van plan om die ervaring te gebruiken om duurzaamheid te stimuleren in onze brouwerij naarmate deze groeit.’

Tekst en foto’s: Sofie Stragier en Lisa Van Beneden